تلاقی بخش های بزرگ اقتصاد ایران در مناطق آزاد و ویژه

اولین نمایشگاه و همایش معرفی فرصت های سرمایه گذاری حوزه نفت، گاز، پتروشیمی و انرژی های تجدید پذیر در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی کشور (آیفیکس ۲۰۲۱ ) با حضور سعید محمد، مشاور رئیس جمهور و دبیر شورای عالی مناطق آزاد تجاری، صنعتی و ویژه اقتصادی و صدها تن از چهره های مطرح اقتصادی  کشوردر سالن خلیج فارس مرکز همایش های بین المللی جزیره کیش افتتاح شد.

کیش آماده جذب سرمایه گذاران داخلی و خارجی

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش در آئین افتتاح نمایشگاه فرصتهای سرمایه گذاری حوزه  نفت، گاز و پتروشیمی و انرژی های تجدید پذیر در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی، از آمادگی این منطقه آزاد برای جذب سرمایه گذاران بخش خصوصی و استفاده از ظرفیت بی پایان انرژی های تجدید پذیردرتامین نیازها، خبرداد.

جعفر آهنگران، اجماع، اراده ملی، تحقق مدیریت یکپارچه و میزان اختیارات سازمان های اداره کننده را عامل کلیدی موفقیت مناطق آزاد برشمرد.

وی افزود: با نظر داشت به موارد فوق و وجود مزیتهایی چون موقعیت برتر جغرافیایی مناطق آزاد و سایر مشوقها و تسهیلات، این مناطق می توانند به پویایی و رشد اقتصاد کمک قابل توجهی نمایند. البته کارامدی در اقتصاد ملی نیاز به پذیرش الزاماتی از سوی کشورهای میزبان، دارد. این مقام مسئول با تاکید بر اینکه سازمان های بین المللی اقتصادی از مناطق آزاد به عنوان الگویی برای پیوستن به بازارهای جهانی یاد می کنند، بیان داشت: تجربه موفقی مانند چین، بیانگرنقش برجسته مناطق آزاد در تولید ناخالص این کشور است.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش، فضای کسب و کار و سهولت آن را ناشی از اراده ملی دانست و گفت: ایجاد مناطق آزاد و ویژه به خصوص مناطق با کاربری های تخصصی و موضوعی  در کشورهای توسعه یافته و پیشرفته، همچنان مورد استقبال است.

آهنگران اظهار داشت: کیش در میان مناطق آزاد کشور علاوه برموقعیت خاص مکانی به لحاظ حصار طبیعی و نزدیکی به کشورهای آن سوی آب ، در سالیان گذشته  و با تلاش تمام مدیران و کارکنان به زیرساخت های خوبی مجهز شده است.  در صورت بهبود شرایط و در نظرگرفتن امتیازات افزون تر برای کیش، این جزیره ، قادر به ایفای نقش مهم دراقتصاد ملی خواهد بود. کیش جزیره آرامش و به زیستن است و به شدت نیازمند توجه بیشتر در همه عرصه هاست.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش همچنین با اشاره به ظرفیت و فرصت های مطلوب کیش برای سرمایه گذاری های برتر، تصریح کرد: با اتخاذ تدابیر کلان، می توان به سرمایه گذاران این امکان را داد که آن دسته از طرح هایی را در کیش اجرا کنند که در مناطق دیگر، امکان عملیاتی ندارد .

وی، متوازن سازی رشد، توسعه و حرکت جمعی بر اساس راهبردها و طرح جامع و اجرای سیاست های شورای عالی مناطق آزاد را یکی از دغدغه های مهم سازمان منطقه آزاد کیش عنوان کرد.

جعفر آهنگران در بخش دیگرسخنان خود به تشریح ظرفیت نیروگاه های انرژی کیش پرداخت و گفت: تولید برق در جزیره حدود 200 مگاوات است که با مدیریت صحیح، امسال تابستان در پیک مصرف به 185 مگاوات رسید و در گرم ترین روزهای کیش، یک روز خاموشی را تجربه نکردیم. این موضوع گویای نیاز مبرم به سرمایه گذاری در حوزه انرژی های نو و تجدیدپذیر کیش است. در حال حاضر ساخت دو نیروگاه 42 مگاواتی در دستور کار سازمان و شرکت آب و برق کیش قرار دارد. سازمان منطقه آزاد کیش همچنین در بحث استفاده از انرژی های تجدید پذیر به ویژه در جزیره هندورابی – که در طرح جامع مصوب از آن به عنوان جزیره بدون کربن یاد شده است-  آماده جذب سرمایه گذاران بخش خصوصی است.

فرصت های بزرگ سرمایه گذاری در منطقه آزاد قشم

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد قشم، این بزرگترین جزیره خلیج فارس را مستعد توسعه فعالیتهای صنعتی و اقتصادی از جمله طرح بزرگ بانکرینگ به کشتی های عظیم عبوری از آبراه بین المللی خلیج فارس دانست.

علی درویش پور در پیامی که توسط  پروین فرشچی عضو هیات مدیره سازمان منطقه آزاد قشم قرائت شد، به تشریح فرصت ها در حوزه نفت، گاز، پتروشیمی و تولید انرژی های تجدید پذیر و معرفی طرح ها و پروژه های زیر بنایی در منطقه آزاد قشم پرداخت و گفت: جزیره قشم با  1500 کیلومترمربع مساحت و 350 کیلومتر ساحل بی نظیر با عمقی بسیار مناسب در سواحل شمالی و جنوبی جزیره قشم  در نزدیکی تنگه هرمز و در نقطه ای بسیار استراتژیک واقع شده است.

وی، منطقه آزاد قشم واقع در جوارتنگه هرمز و محل عبور کشتی های تجاری و حامل انرژی دنیا را مزیت بی بدیلی دانست که از آن استفاده نشده است و افزود: بی تردید، وجود میدان های بزرگ نفت و گاز  در این منطقه ژئوپلوتیک، یکی از بزرگترین ظرفیت های این منطقه از کشورعزیزمان است.

وی افزود: در چند سال گذشته و با انجام اصلاحات ساختاری  درحوزه نفت و انرژی، تعامل سازنده با وزارت نفت، وزارت نیرو، شرکت های مادر تخصصی زیر مجموعه و جذب سرمایه گذاران داخلی و خارجی، نسبت به ایجاد هاب های تولید آب و برق، پالایشگاه، ذخیره سازی نفت خام و فرآورده های ویژه ی نفتی، سوخت رسانی و خدمات کشتیرانی، صنایع بالادست، میانی و پایین دست پتروشیمی اقدام و تعدادی از طرح ها و پروژه های بزرگ نیروگاهی، پالایشگاهی و ذخیره سازی و بانکرینگ و همچنین اجرای زیر ساخت های آنها از جمله اسکله بزرگ نفتی، خطوط انتقال نفت و گاز را به ارزش تقریبی بیش از یک و نیم میلیارد دلار در منطقه آزاد قشم اقدام شده است.

علی درویش پور افزود: در حال حاضر با انجام مطالعات طرح جامع هاب نفت، گاز و پتروشیمی در منطقه آزاد و ویژه اقتصادی سلخ قشم، انجام مطالعات ارزیابی زیست محیطی، بندر صادراتی و احداث خط انتقال گاز 30 اینچ به طول 57 کیلومتر از خط هفتم سراسری بندرعباس به قشم جهت تامین خوراک گاز و سوخت پنج مجتمع بزرگ پتروشیمی، احداث پالایشگاه های نفتی و واحدهای LNG که با حمایت شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران، سازمان محیط زیست کشور، سازمان بنادر و کشتیرانی، گمرک جمهوری اسلامی ایران و کلیه نهادهای حاضر و مستقر در منطقه آزاد و ویژه اقتصادی قشم و استان هرمزگان، موفق به ایجاد سومین هاب پتروشیمی کشور شده ایم.

وی تصریح کرد: منطقه آزاد قشم با اجرای این طرح ها و پروژه ها در آینده ای نزدیک به یکی از بزرگترین قطب های تولید انرژی و اقتصاد دریا محور تبدیل خواهد شد و بی تردید در این مسیر حوزه های دیگر اقتصادی این منطقه، بالاخص حوزه های گردشگری، شیلات و خدمات ترانزیتی متحول می گردد. انتظار می رود موسسات تامین مالی و سرمایه، شرکت های دانش بنیان و تولید کنندگان دانش فنی، شرکت های مهندسی، پیمانکاران اجرایی در ساخت، نصب و بهره برداری و همچنین تولیدکنندگان لوازم و تجهیزات صنایع نفت و گاز حاضر در این همایش و نمایشگاه و سایر شرکت های توانمند این حوزه در داخل کشور با همکاری و همیاری شرکت های سرمایه گذار در بخش خصوصی که متولی اجرای این طرح ها و پروژه ها در منطقه آزاد و ویژه اقتصادی قشم هستنند، در کمترین زمان ممکن و در شرایط سخت تحریم های بین المللی، این مجموعه عظیم را تکمیل و بار دیگر نشان دهند که فرزندان این مرز و بوم می توانند با تلاش و همت خود و با استفاده از امکانات، ظرفیت ها و نعمت های عظیم خدادادی کارهای بزرگ و قابل اتکایی را در توسعه اقتصادی کشور رقم بزنند.

باارزش‌ترین امتیاز ایران، نقش لجستیکی و ارتباط است

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار، دیگر سخنران مراسم اظهار داشت: مرور اسناد تاریخی و توجه به گذشته‌های اقتصادی در طول تاریخ، بیانگر این است که مهم‌ترین ویژگی کشور ما، نقش لجستیکی و ظرفیت ارتباطی آن است و نگاه به نقشه‌ی جهان و جغرافیای ایران و محوریت اتصال شمال و جنوب، موید همین مطلب است.

عبدالرحیم کردی با بیان این مطلب که در سده‌ی گذشته با مرور زمان و شکل‌گیری حضور نفت در اقتصاد و منابع طبیعی، ماموریت و نقش اصلی ارتباطی کشورمان به فراموشی سپرده شده است، گفت: با توسعه‌ی صنعت در دو سه دهه‌ی گذشته و کاهش شکاف های فناورانه ما نسبت به دنیای پیشرفته، نقش و اهمیت لجستیک در کشور تقویت شده است .

وی با بیان این مطلب که در دیپلماسی اقتصادی منطقه، از کریدورهای  مختلف و اتصالاتی که می‌تواند از طریق ایران و همسایگان ما برقرار شود سخن زیاد به عمل می‌آید، افزود: در شرایطی که کشوری مانند چین برای تبدیل شدن به قدرت منطقه، ابتکار خود را جاده و کمربند عنوان می‌کند؛ تلاش کشور و بازگشت مزیت رقابتی آن به معنای اهمیت یافتن دسترسی بازارها، فصل جدیدی از حضور در بازار رقابتی را رقم می‌زند که همزمان با آغاز دهه‌ی سوم  در عمر نسل اول مناطق آزاد “کیش، قشم و چابهار” است.

وی با اشاره به تعبیر “گنج پنهان”  به چابهار از سوی مقام معظم رهبری ، افزود: چابهار مورد توجه اقتصادهای دنیاست و اهمیت کریدورهای ارتباطی از تنها بندر اقیانوسی ایران با توجه به بحران‌ها و تهدیدهای خلیج‌فارس، اهتمام دولت‌ها را در یک دهه‌ی گذشته برای توسعه‌ی این بندر بیشتر کرده است. بنابراین نقطه‌ی تلاقی دو سند مهم: “سند توسعه‌ی محور شرق با ماموریت تجارت و لجستیک و ارتباط جنوب به شمال” و “سند توسعه‌ی سواحل مکران”  شکوفایی این گنج را نوید می‌دهد.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار با تاکید بر اینکه می‌توان به چابهار به عنوان یکی از 4شهر مهم لجستیکی کشور در اسناد بالادستی پرداخت، گفت: ماموریت‌هایی که در توسعه‌ی صنایع نفت و گاز و پتروشیمی به منطقه سپرده شده نیز در همین حوزه قرار می‌گیرد. هم‌اکنون اولین شهرک پتروشیمی در چابهار با وسعت 1200 هکتار، پذیرای همه‌ی سرمایه‌گذاران در حوزه‌های پتروشیمی است و سه مجموعه تولید متانول در این راستا در حال استقرار هستند. اولین مجموعه در پایان 1401 و متعاقب آن، واحدهای دیگر در ادامه به بهره‌برداری خواهند رسید.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار، میانگین قیمت واردات محصولات پتروشیمی را حدود 1700 دلار در تن و میانگین صادرات این محصولات را 470 دلار در تن عنوان کرد و افزود: این بدان معناست که ما همچنان در حال خام‌فروشی هستیم و ظرفیت ارتقای بیش از سه‌برابری این مقدار را دارا هستیم.

کردی با تاکید بر کمترین ارزش افزوده‌ی متانول در زنجیره‌ی محصولات نفتی و گازی در حوزه‌ی پتروشیمی، گفت: تکمیل این زنجیره و رسیدن به محصولات نهایی، با تمرکز بر جغرافیای ارزشمندی که ما را به بازار منطقه متصل می‌کند؛ فرصتی مهم برای حضور در بازارهای منطقه‌ای است.

وی با تاکید بر برخورداری مزیت رقابتی انرژی و منابع نفت و گاز ایران در مقایسه با کشوری مانند پاکستان با بیشترین جمعیت میان همسایگان، تصریح کرد: سهم تجارت با پاکستان در بین تجارت با همسایگان در ایران، یک‌درصد است. در واقع نیمی از جمعیت همه‌ی همسایگان ما، یک‌درصد تجارت ما را به خود اختصاص داده است و این رویکردی‌است که با طرح توسعه‌ی مناطق آزاد چابهار و تخصیص حدود شش هزار و سیصد هکتار در مرز پاکستان و با تمرکز با بازار نیاز پاکستان فراهم شده است.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار با تاکید بر تامین بستر مناسبی که در حوزه زیرساختی و تامین گاز فراهم شده، اظهار امیدواری کرد بتوان زنجیره‌ی تولیدات محصولات پتروشیمی را در چابهار را کامل کرده و به صادرات محصول نهایی آن برسیم. وی توسعه‌ی بندر شهید بهشتی با ظرفیت پذیرش نامحدود ناوکشتی و بهره‌برداری خط ریل در نیمه سال1401 و اتصال خط گاز در ماه‌های آینده را بستری مناسب برای سرمایه‌گذاری‌های کلان در حوزه‌ی پتروشیمی و تخصصی در حوزه‌های نفتی و گازی عنوان کرد.

ضرورت تبیین نظام جامع توسعه فناوری در مناطق آزاد و ویژه

معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری در راستای مأموریتهای خود و پاسخگویی به نیازهای فناورانه در مناطق آزاد تجاری-صنعتی و مناطق ویژه اقتصادی، همکاری و همفکری بیش از پیش با دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد را در دستور کار خود قرار داده است. این همکاری به منظور اتخاذ تصمیمات کلان و راهبردی، ایجاد زیرساختهای سخت افزاری و نرم افزاری (فیزیکی و سیستمی) برای تأمین و توسعه فناوریهای مورد نیاز در مناطق آزاد تجاری-صنعتی و مناطق ویژه اقتصادی کشور و رفع موانع توسعه فناوری در این مناطق، تسهیل و تسریع استقرار مراکز نوآوری، شتاب دهنده های تخصصی و مدارس کارآفرینی، برگزاری همایشها و نمایشگاه های مشترک و… صورت خواهد گرفت.

مهدی شریف زاده، دبیر ستاد توسعه فناوری های حوزه آب و انرژی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری گفت:هم اکنون کارخانه نوآوری انزلی، مرکز نوآوری چابهار، پارک علم‌وفناوری خلیج فارس قشم، مرکز نوآوری اروند (اروند تِک)، کارخانه نوآوری در منطقه آزاد فرودگاه امام خمینی (ره)، صندوق پژوهش و فناوری و مرکز نوآوری ارس، برج نوآوری و مرکز نوآوری جهاد دانشگاهی کیش، مدرسه کارآفرینی ماکو و… در اولویت قرار دارد اما تأسیس این مراکز پایان کار نیست بلکه آغاز راه است. در هر یک از مناطق آزاد/ ویژه کشور باید مبتنی بر مأموریت تبیین شده و شرایط ویژهای که دارند، نظام نوآوری با رویکرد خاصی شکل بگیرد تا زیر چتر آن اتفاقات ارزشمندی رقم بخورد.

لزوم ایجاد جذابیت های بیشترسرمایه گذاری در مناطق آزاد و ویژه

مجید محمدپور رئیس هیات مدیره انجمن سازندگان تجهیزات صنعت نفت ایران( استصنا)، در افتتاحیه نمایشگاه و همایش معرفی فرصت های سرمایه گذاری و توسعه حوزه نفت، گاز، پتروشیمی و انرژی های تجدید پذیر در مرکز نمايشگاه های بین المللي کیش،گفت: تغییرات صورت گرفته در دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد و ویژه کشور، نوید بخش ایجاد شرایطی بهتر در مناطق آزاد و ویژه است.

وی با اشاره به زحمات فراوان در دهه های گذشته، گفت: در نتیجه برگزاری رویدادهای حمایت از ساخت داخل در دوسال گذشته و با همکاری معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، هلدینگ خلیج فارس و انجمن استصنا توانستیم سهم تولید داخل در این صنعت راهبردی را به 85 درصد برسانیم که یک افتخار ملی است.

وی در ادامه گفت: با هماهنگی حداکثری در بخش های حاکمیتی و تصحیح برخی نگرش ها به مناطق آزاد و ویژه، می توان از این نقاط مهم برای رشد صادرات بهره زیادی برد. وی با بیان اینکه مناطق آزاد به عنوان هاب صادراتی باید عمل کنند، گفت: سفارش ورود تجهیزات در مناطق ازاد بخش تولید را آزار می‌دهد و این مبادی باید مسدود گردد.

رئیس هیات مدیره انجمن استصنا،با ارزیابی مطلوب برگزاری این رویداد بزرگ و ایجاد هم افزایی و هم رسانی بین مشارکت کنندگان، از برگزار کنندگان این رویداد قدردانی کرد.

ظرفیت تامین مالی  به ۱۰۰ هزار میلیارد تومان می‌رسد

مدیرعامل بانک صادرات ایران گفت: تامین مالی بخش‌های مختلف صنعت با استفاده از ظرفیت طرح طراوت و اعتبارات اسنادی ریالی بانک صادرات ایران تا پایان سال جاری در صورت وجود پروژه‌های جدید به  ۱۰۰ هزار میلیارد تومان خواهد رسید.

حجت‌اله صیدی با اعلام آمادگی برای تامین مالی پروژه‌های این صنعت افزود: بانک صادرات ایران از ابتدای سال ۹۸ همزمان با نام‌گذاری آن سال به عنوان «رونق تولید» از سوی مقام معظم رهبری با استفاده از قابلیت طرح طراوت و اعتبارات اسنادی ریالی داخلی در شرایط تنگناهای بین‌المللی، حمایت از بخش‌های مختلف اقتصادی و تولیدی کشور را با داخلی سازی اعتبارات اسنادی آغاز کرد. سال ۹۹ بیش از ۴۵ هزار میلیارد تومان از این طریق تامین مالی انجام شد و از ابتدای سال ۱۴۰۰ نیز تاکنون بالغ بر ۳۵ هزار میلیارد تومان از این مکانیسم برای بنگاه‌های اقتصادی کشور تامین مالی صورت گرفته و در تلاش هستیم تا در صورت وجود پروژه‌های جدید  این رقم را تا پایان سال جاری به ۱۰۰ هزار میلیارد تومان برسانیم.

وی افزود: در بررسی برای تامین مالی پروژه‌های اقتصادی چندین نکته مورد توجه قرار می‌گیرد که وجود بازار فروش برای کالا و خدمات تولیدشده، وجود فناوری و تکنولوژی در صنعت، مدیریت و امکان تامین مالی مهمترین این موارد هستند. بازار صنعت پتروشیمی تا سال ۲۰۵۰ همچنان داغ و پر رونق خواهد بود ضمن اینکه دانش و تجربه این صنعت در سطح بسیار مناسبی در کشور وجود دارد. از سوی انجمن سازندگان تجهیزات صنعت نفت (استصنا) تلاش‌های فراوانی در این زمینه انجام شده است.

صیدی همچنین با بیان اینکه اعتبارات اسنادی خارجی به اعتبارات اسنادی داخل کشور برای حمایت از صنعت انتقال یافته است، تاکید کرد: مهمترین اقدام، فراهم کردن فرصت سرمایه‌گذاری در صنعت نفت، گاز و پتروشیمی و انرژی‌های تجدیدپذیر است و در صورتی که سرمایه گذاری در این بخش صورت گیرد، ظرفیت تولید و ساخت تجهیزات به ۱۰۰ درصد خواهد رسید.

مدیرعامل بانک صادرات ایران با اشاره به اینکه تولید در صنعت  پتروشیمی از اهداف خود عقب است، برای حمایت از تامین مالی بانک‌ها از پروژه‌های این صنعت اعلام آمادگی کرد و با تبریک به سردار سعید محمد در مسئولیت مشاور رئیس جمهور و دبیری شورای عالی مناطق آزاد اظهار امیدواری کرد: به تولید ناخالص داخلی ۴۰۰ میلیارد دلاری سرزمین اصلی، ۴۰۰ میلیارد دلار تولید ناخالص داخلی در مناطق آزاد افزوده شود.

مدیر عامل بانک صادرات ایران با تقدیر از برگزاری این رویداد موفق به میزبانی دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد و ویژه وتاکید بر اینکه باید از خام فروشی به طور کلی رها شویم، افزود: نظام بانکی برای تامین مالی در صنعت پتروشیمی به میزان سالانه ۴ تا ۵ میلیارد دلار آمادگی دارد و امیدوارم این صنعت در مناطق آزاد با مدیریت مناسب و جهادی متکی بر تجربه و دانش بیش از پیش موفق باشد.

6326  شرکت دانش بنیان در کشور فعالیت دارند

مشاور معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری گفت: هم اکنون در کشور 6326، شرکت دانش بنیان فعالیت دارند که این روند همچنان به مسیر صعودی خود ادامه می دهد.

علی وطنی اظهار داشت: این در حالی است که در سال ۹۲ تنها ۵۶ کشور دانش بنیان فعالیت داشتند که در نتیجه حمایت های عالی حاکمیتی، این تعداد هم اکنون به بیش از 6 هزارشرکت رسیده است.

وی ادامه داد: شرکت های دانش بنیان با حمایت های بانک ها به عنوان یکی از ارکان زیست بوم نوآوری، موجب اشتغالزایی می شوند و بنابراین باید  بتوانیم از این شرکت ها برای شناسایی چالش ها و موانع پیش روی صنعت و ارایه راهکار درمان بیماری های حوزه صنعت و اقتصاد بهره ببریم.

وطنی گفت: راه اندازی شرکت های دانش بنیان یکی از تجربه های موفق دولت در سرمایه گذاری و ایجاد اشتغال است و انتظار می رود، شورایعالی مناطق آزاد تجاری و ویژه اقتصادی بتواند از این تجربه در راستای توسعه فعالیت های سرمایه گذاری در این مناطق استفاده کنند.

وی افزود: همچنین توصیه می شود این شورا، تدوین برنامه های توسعه ای مناطق آزاد تجاری و ویژه اقتصادی را برمبنای سند ملی آمایش سرزمین و ماموریت های محوله در سیاست های کلی اقتصاد و اسناد بالا دستی  انجام دهد و نسل های چهارم این مناطق را با ایجاد مراکزو پهنه های  نوآوری و دانش بنیان تخصص محقق کند.

علی وطنی در ادامه از حمایت دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی و سازمان منطقه آزاد کیش در برپایی مستمر رویدادهایی نظیر حمایت از ساخت داخل در صنعت پتروشیمی و فرصتهای سرمایه گذاری در صنعت نفت، گاز پتروشیمی در مناطق آزاد و ویژه به دست بخش خصوصی توانمند تشکر کرد  و گفت: این رویکرد هوشمندانه موجب شده تا راهبردها و نتایج ارزشمندی از خلال این برنامه ها برای تقویت اقتصاد کشور و افزایش توان ساخت داخل ایجاد گردد.

حفظ حقوق نسل های آینده

صندوق توسعه ملی با رویکرد اصلی حفظ حقوق نسل های آینده و تبدیل منابع ملی به سرمایه های زاینده و مولد اقتصادی در پروژه های اقتصادی و بزرگ کشور مشارکت کرده است.

عضو هیات عامل و معاون اقتصادی صندوق توسعه ملی با بیان این مطلب از رویکرد جدید این صندوق در جهت حمایت از تولید خبرداد.

اصغر ابوالحسنی در رویداد آیفیکس 2021 در جزیره کیش گفت: مقام معظم رهبری در سیاستهای کلی برنامه ششم در بند 10 سیاستهای ابلاغی این نگاه را اعلام کردند: مساله این است که تغییر نگاه به نفت و گاز و درآمدهای حاصل از آن از محل تامین بودجه عمومی کشور به منابع وسرمایه های زاینده اقتصادی صورت گیرد.

بنابراین طرح های مورد حمایت باید صرفه اقتصادی داشته و در ضمن بانک آن را بپذیرد و این ضمانتی برای صندوق می شود. تا کنون صرفا به توجیه فنی و اقتصادی توجه می شده و سپس صندوق از آن حمایت می کرده است. اما در ماده 16 قانون احکام دائمی در تعریف صندوق آمده که این نهاد، محقق کننده تبدیل بخشی ازعواید ناشی از نفت و گاز و فرآورده های نفتی به ثروتهای ماندگار و مولد باشد و سهم نسل های آینده حفظ شود.

وی با طرح این پرسش که چگونه می توان سهم نسل های آینده را حفظ کرد، گفت: در این رابطه باید به بهترین نحو از منابع استفاده کنیم و ثروت را افزونتر کنیم .آنچه صندوق تا کنون به آن پرداخته، آن بوده که آمده 20 درصد منابع خود را به صورت ریالی و مابقی را به صورت ارزی در اختیار بانک ها قرار داده تا با عاملیت بانکها با بخش خصوصی، غیر دولتی و تعاونی ها کار کرده است.

اصغرابوالحسنی، عضو هیأت عامل و معاون اقتصادی صندوق توسعه ی ملی با بیان این مطلب گفت: سالهاست که صنعت نفت به عنوان پیشران اقتصاد کشور، نقش اساسی در تحقق اهداف کلان اقتصاد ملی در افق چشم انداز 20 ساله ایفا می کند.

وی افزود: با توجه به نقش تاثیر گذار صندوق توسعه ملی برای تبدیل بخشی از دارایی های حاصل از فروش فرآورده های نفتی و گاز به ثروت های ماندگار، مولد وسرمایه های زاینده اقتصادی و نیز صیانت از سهم نسل آینده، این صندوق در مدت زمان کوتاه فعالیت 10 ساله‌ی خود قدمهای مهمی برای رشد در مسیر شکوفایی اقتصاد کشور با وجود تمامی مشکلات برداشته است.

رشد مداوم تولیدات پتروشیمی

بهزاد محمدی مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران در این رویداد گفت: براساس پیش بینی ها ،با اجرای این طرح های توسعه ای ،  ظرفیت کنونی تولید صنعت پتروشیمی که در حال حاضر 90 میلیون تن است با وجود 50 طرح فعال در صنعت پتروشیمی که تا پایان سال1404 به بهره برداری می رسند،به ۱۳۶ میلیون تن خواهد رسید. درآمد این صنعت نیز از ۲۱ میلیارد دلار کنونی به حدود ۳۷ میلیارد دلار می‌رسد.

وی افزود:از صنعت پتروشیمی به عنوان صنعتی ارزش آفرین یاد می شود . این صنعت طلایه دار ایجاد ارزش افزوده در صنایع نفت وگاز است ازآنجایی که این صنعت به لحاظ موقعیت جغرافیایی  کشورمان ،دسترسی به آبهای آزاد ،خوراک پایدار و ذخایر هیدروکربوری غنی ومتنوع،  ازحداقل ریسک برخوردار است، تمایل بیشتر سرمایه گذاری برای مشارکت در اجرای طرح ها را موجب گردیده است.

به گفته وی، طبق سیاستگذاری دولت ها در ایجاد مناطق ویژه آزاد اقتصادی به منظور توسعه حوزه نفت وگاز وپتروشیمی وانرژی های تجدید پذیر در این مناطق، به منظور سرمایه گذاری و رونق اقتصادی ، شرکت ملی صنایع پتروشیمی نیز در این عرصه پیشرو بوده است ودر طول بیش از نیم قرن از ایجاد این صنعت عظیم با اجرای طرح های بیشمار در مناطق مختلف کشور و بویژه در منطقه ویژه اقتصادی ماهشهر و در منطقه ویژه اقتصادی پارس( عسلویه ) نقش بی بدیلی را در تولید و رونق اقتصاد ی کشور و جذب سرمایه گذاری داخلی و خارجی ایفا نموده است .

براساس آمار فعلی سهم منطقه ویژه  پارس از ظرفیت 90 میلیون تنی کنونی تولید محصول به میزان 45 میلیون تن می باشد و اکنون 24 مجتمع پتروشیمی در این منطقه وجود دارد براین اساس منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی ماهشهرنیز به عنوان یکی از قطب های اصلی صنعت پتروشیمی 30 درصد ظرفیت تولید کشور را در اختیار دارد . همگام با توسعه صنعت پتروشیمی در مناطق مختلف و بر اساس تعریف و اجرای طرح های جهش دوم وسوم و پیشران صنعت پتروشیمی مناطق جدیدی نیز از جمله منطقه اقتصادی انرژی برپارسیان ، مکران، قشم و …. نیز برای فرصتهای سرمایه گذاری در نظر گرفته شده اند .

تلاقی بخش های بزرگ اقتصاد ایران در مناطق آزاد و ویژه

اولین نمایشگاه و همایش معرفی فرصت های سرمایه گذاری حوزه نفت، گاز، پتروشیمی و انرژی های تجدید پذیر در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی کشور (آیفیکس ۲۰۲۱ ) با حضور سعید محمد، مشاور رئیس جمهور و دبیر شورای عالی مناطق آزاد تجاری، صنعتی و ویژه اقتصادی و صدها تن از چهره های مطرح اقتصادی  کشوردر سالن خلیج فارس مرکز همایش های بین المللی جزیره کیش افتتاح شد.

مشاور رییس جمهور و دبیر شورایعالی مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و ویژه اقتصادی گفت: به منظور بهبود وضعیت اقتصادی کشور، مناطق آزاد کشور به واسطه توانمندی ها و ویژگی های منحصر به فردی که دارند، محل تلاقی و ارتباط تنگاتنگ بخش های اقتصادی از جمله سرمایه گذاران، تامین کنندگان منابع مالی، تولید کنندگان تجهیزات، صاحبان صنایع ‌و صادرکنندگان می شوند.

سعید محمد در آیین گشایش رویداد معرفی فرصت های سرمایه گذاری و توسعه حوزه نفت، گاز و پتروشیمی و انرژی های تجدید پذیر در جزیره کیش اظهار داشت: ایران از برترین کشورهای جهان به لحاظ ذخایر هیدرو کربنی است و اگر هر کشوری این توانایی ها را داشت بدون شک اکنون به یک قطب و قدرت در عرصه صادرات این مواد تبدیل شده بود.

وی با بیان اینکه اقتصاد کشور به دلیل یک بیماری مزمن وابستگی به حوزه نفت، دچار شده علی رغم داشتن دانش فنی نتوانسته از ظرفیت ذخایر هیدرو کربن کشور استفاده بهینه داشته باشد، یادآور شد: باید به گونه ای برنامه ریزی شود که با تکمیل زنجیر نفت، گاز و پتروشیمی، از یک صادر کننده مواد خام به صادر کننده تمام محصولات این عرصه تبدیل شویم.

مشاور رییس جمهور ‌گفت: با تکمیل زنجیره ارزش صنعت نفت و گاز می توانیم حلاوت درآمد نفت را به سفره ایرانی ها ببریم. امروز از بابت انرژی کشور به شدت نگرانی هایی وجود دارد به طوریکه اکنون بخش عمده این انرژی از پارس جنوبی استحصال می شود و تولید برق کشور به آن وابسته است. دراین میدان گازی شاهد افت شدت گاز هستیم و حجم استحصال کاهش یافته است.

وی با بیان اینکه فاز 11 این میدان گازی که فاز افزایش دهنده میزان استحصال است به دلیل خلف وعده غربی ها تکمیل نشده است یادآور شد: با توجه به وابستگی انرژی کشور به این مساله لازم است که فعالان صنعت نفت که در بخش گاز فعالیت دارند، این مسئولیت را به دوش بکشند و این خلا را جبران کنند.

دبیر شورایعالی مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و ویژه اقتصادی یادآور شد: در راستای انجام وظایف برای جبران کاستی ها، مناطق آزاد و ویژه می توانند نقش آفرینی تازه ای برای در کنار هم قرار گرفتن بخش های مختلف سرمایه گذاری و اقتصاد و تسهیل فرآیند ارتباط بین تامین کنندگان مالی، سرمایه گذاران، سازندگان تجهیزات، داشته باشند.

سعید محمد یادآور شد: مباحث معافیت های مالیاتی (پس از رفع نقص مالیات ارزش افزود تا پایان سال جاری)، حق گمرکی و ترددهای اتباع خارجی، ظرفیت های لجستیکی از جمله آب های آزاد و شبکه های ریلی و حمل و نقل از جمله مزیتها و ویژگی های مناطق آزاد تجاری است که می‌تواند در تسهیل فرایندهای سرمایه گذاری نقش ایفا کنند. وی اظهار داشت: دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد و ویژه  در این مسیر در حال تدوین برنامه های مختلفی از جمله ایجاد بانک ارزی با همکاری بانک مرکزی است تا موجب شتاب در فرایندها و ایجاد ظرفیت های جدید در این مناطق برای تحقق اهداف اقتصادی دولت باشد.

مشاور رییس جمهور گفت: ایرانیان خارج از کشور و سرمایه گذاران بین المللی از تصمیم ایران به ران اندازی بانک ارزی یا بانک آفشور استقبال کرده اند. همچنین طرح ها و برنامه های مربوط به ایجاد تالار بین المللی بورس به جمع بندی رسیده  و به زودی مقدمات ایجاد آن در 2 مرحله شامل تهیه واگذاری اوراق به صورت ارزی و ارایه سهام ارزی، انجام می شود. نکته مهم دیگر آنکه بهره بردای از ظرفیت های توافق 25 ساله با چین از جمله برنامه های دبیرخانه در این زمینه است.

وی تکمیل زنجیره رمز ارزها در مناطق آزاد تجاری، استفاده از کیف پول مجازی و اعتباری، مشارکت عمومی و خصوصی و سرمایه گذاری های خارجی به ویژا از محل سند همکاری 25 ساله چین را از دیگر روش هایی اعلام کرد که دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد و ویژه برای تامین منابع مالی در دست پیگیری دارد.

دبیر شورایعالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی یاد آور شد: هم اکنون بیش از 100 فرصت سرمایه گذاری در مناطق آزاد شناسایی شده و از سرمایه گذاران دعوت به همکاری می کنیم تا از این فرصت ها که در تمام مناطق آزاد تجاری و ویژه پراکنده است، استفاده کنند.

برگزاری 16 پنل تخصصی در رویداد آیفیکس

۱۶ پنل تخصصی همزمان با نمایشگاه و همایش معرفی فرصت های سرمایه گذاری و توسعه حوزه نفت ، گاز و پتروشیمی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی کشور (آیفیکس ۲۰۲۱) در جزیره کیش برگزار  شد. این پنل ها در زمینه های مختلف در روزهای سه شنبه و چهارشنبه چهارم و پنجم آبان در مرکز همایش های بین المللی جزیره کیش برگزار شد.

معرفی فرصت های سرمایه گذاری پتروشیمی، تحلیل و فرصت یابی زنجیره های ارزش در صنایع پایین دست نفت، گاز و پتروشیمی، توسعه و تعمیق دانش بنیان در زنجیره های ارزش حوزه انرژی، چالش و فرصت های سرمایه گذاری در پروژه های حوزه انرژی در مناطق آراد و ویژه اقتصادی از جمله پنل های روز اول بود.

دیگر پنل های تخصصی برنامه ریزی شده در روز اول امنیت سرمایه گذاری در مناطق آزاد، روش های جدید زنجیره ای تامین مالی اجرای پروژه های نفت، گاز و پتروشیمی، پژوهش – تحلیل فرصت های ایران از عضویت در سازمان همکاری های شانگهای و ریسک ها، اقتصاد صنعت آب شیرین در مناطق آزاد بود.

پنل های روز دوم نیز شامل معرفی انواع روش های تامین مالی در صنعت پتروشیمی ایران از طریق بازار سرمایه، تامین مالی از طریق بازار پول، رویکردهای حمایتی معاونت علمی و فناوری در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی، مروری بر ظرفیت های سازمان های منطقه ای و بین المللی در حوزه انرژی های تجدید پذیر و معرفی طرح های هاب نفت گاز و پتروشیمی منطقه آزاد قشم بود که مورد استقبال بنگاهها و متخصصان قرار گرفت.

از دیگر پنل های این رویداد، جذابیت های سرمایه گذاری در پتروشمی ها وپالایشگاه ها و روش های تامین مالی مگا پروژه ها فرصت ها و چالش ها، سناریو نگاری و تحلیل سناریوهای شناور در امکان سنجی پروژه های نفت، گاز، پتروشیمی، مطالعه موردی پروژه عظیم الماس ماهشهرمتعلق به هلدینگ خلیج فارس، نقش توسعه فناوری های مالی در تقویت زیرساخت های پایین دستی نفت و حفاری چاه های فوق طویل بود.

استقبال قابل توجه از آیفیکس 2021

بر اساس برنامه ریزی های به عمل آمده، دراین نمایشگاه  ۱۲۵ شرکت و بنگاه اقتصادی حضور داشته و هزاران نفر از صاحبنظران، متخصصان و کارشناسان از آن بازدید کردند. بنا به گزارش های دریافتی خبرنگار اقتصاد کارا، نشست های تجاری و مذاکرات بسیار موثری نیز در خلال رویداد برگزار گردید که بخشی از آن  به تفصیل در آینده و در سومین رویدادحمایت از ساخت داخل در اسفند ماه مطرح خواهد گردید.

منطقه آزاد تجاری کیش به عنوان میزبان و هاب پشتیانی نفت و گاز، منطقه آزاد قشم به عنوان هاب سوم پتروشیمی ایران، منطقه آزاد چابهار به واسطه سواحل مکران و طرح های پتروشیمی، منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی، منطقه ویژه اقتصادی پارس جنوبی و شرکت های پیمانکاران و تولید کنندگان تجهیزات خاص شرکت حوزه انرژی، نفت، گاز و پتروشیمی و انرژی های تجدید پذیر از جمله شرکت کنندگان این رویداد بودند.

معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، معاونت اقتصادی دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد تجاری و ویژه اقتصادی، بانک صادرات ایران، انجمن استصنا، اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران، پارک علم و فناوری پردیس، سازمان منطقه آزاد قشم، پالایشگاه نفت آناهیتا، شرکت ملی صنایع پتروشیمی( هلدینگ خلیج فارس) ، سازمان منطقه آزاد چابهارو گروه گسترش انرژی پاسارگاد نیز از جمله برگزار کنندگان پنل های این رویداد بودند که با استقبال شرکت کنندگان مواجه گردید.

انتشار کتاب و ویژه نامه آیفیکس 2021

همزمان با برپایی رویداد سه روزه آیفیکس 2021 در جزیره کیش، کتاب اختصاصی رویداد حاوی بانک اطلاعاتی شرکت کنندگان و تبلیغات حامیان رویداد منتشر و عرضه شد. اقتصاد کارا، رسانه مکتوب و آنلاین سراسری، با انتشار ویژه نامه ای محتوا محور، به تشریح و تحلیل برنامه ها و اهداف فعالان زیست بوم انرژی های تجدید پذیر و تجدید ناپذیر پرداخت. این ویژه نامه در نمایشگاه و همایش توزیع گردید.

آیفیکس 2021، به میزبانی دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی و توسط شرکت بهاران تدبیرکیش برگزار کننده رویدادهای ملی و بین المللی برگزار شد.